ဂျပန်ေတွ ပုလဲဆိပ်ကမ်းကုိ ဝင်မတိုက်မီ နှစ်အနည်းငယ် အချိန်က အေမရိကန် ြပည်ေထာင်စု ယူထြပည်နယ် ေတာင်ပိုင်း ဘုရားေကျာင်း ေတာင်တန်း တဝိုက်မှာ ဂျပန်ကုမ္မဏီ တခု သတ္တု ရှာေဖွေရး လုပ်ခဲ့ြကေြကာင်းကို ေမှးမိှန်ေနတဲ့ ဂျပန်စာများ ေရးထားေသာ သစ်သားအပိုင်း အစ တချို့က သက်ေသခံလှျက် ရှိေနေပသည်။
အကယ်လို့များ အဲဒီ ေတာင်တန်းေအာက်မှာ ဘာေတွ ရှိတယ်ဆိုတာ ဂျပန်ေတွ သိသွားခဲ့ရင် စစ်ပွဲအေြဖက တမျိုးတဖံုများ ေြပာင်းလဲ သွားေလမလား မသိေတာ့ေချ။
ယူေရနီယံကို ၁၇၈၉ ခုနှစ်အတွင်း ဂျာမန် ဓာတုေဗဒပညာရှင် မာတင် ဟိန်းနရစ် ကလပ်ရု က ရှာေဖွ ေတွ့ရှိခဲ့သည်၊ ထံုးစံအရ ေတွ့ရှိသူ၏ နာမည်ေပးရမှာကို ြငင်းဆန် ခဲ့သည့်ေနာက် လွန်ခဲ့တဲ့ ၈နှစ်က ရှာေဖွ ေတွ့ရှိခဲ့တဲ့ ယူေရးနပ်ြဂိုလ်ကို အစွဲြပုြပီး ယူေရနီယံလို့ အမည်ေပးခဲ့သည် ၊ ဒီလိုဘဲ ၁၉၄၁ ခုနှစ်က ကာလီဖိုးနီးယား တက္ကသိုလ်က ပညာရှင် ဂလန်းဆီးေဘာ့ ပလူတိုနီယံ ကို စတင်ခွဲထုတ် နိုင်ချိန်မှာလည်း ပလူတိုြဂိုလ်ကို အစွဲြပုြပီး ပလူတိုနီယံလို့ နာမည်ေပးခဲ့သည်၊ မည်သို့ပင် ဆိုေစကာမူ ဂျပန်နိုင်ငံကို ြကဲချခဲ့တဲ့ အနုြမူဗံုးေတွမှာ အသံုးြပုခဲ့ေသာ ယူေရနီယံ အများစုကို ထုတ်လုပ်ေပးခဲ့တဲ့ အာဖရိက တိုက်က ဒီအာ ကွန်ဂိုနိုင်ငံ (အြခားေသာ ကွန်ဂိုနိုင်ငံ တခုနှင့် ကွဲြပားေစရန် ဒီမိုကရက်တစ် ရီပတ်ပလစ် ေအာ့ ကွန်ဂို (သို့) ဒီအာဂွန်ဂို ဟုေခါ်သည်) က ဇာတ်လမ်း အစလို့ ေြပာရေပမည်။
ဥေရာပ နိုင်ငံေတွ အာဖရိက တိုက်ကို ခွဲေဝယူေတာ့ သတင်းသမားေဟာင်း၊ စာေရးဆရာ၊ လူစွန့်စား ဟင်နရီ ေမာတင် စတန်ေလ ရဲ့ အကူအညီနဲ့ ဘယ်လ်ဂျီယံ ဘုရင် ကင်း လီယိုပို့ ၂ ဟာ ဘယ်လ်ဂျီယံ နိုင်ငံထက် အဆေပါင်းများစွာ ကျယ်တဲ့ အာဖရိကတိုက် အလယ်က ကွန်ဂိုနိုင်ငံကို ရလိုက်သည်၊ ေဒသခံေတွရဲ့ အကျိုးအတွက်လို့ ဆိုခဲ့ေပမယ့် ကွန်ဂိုဟာ အတင်း အဓမ္မေကျးကျွန် အြဖစ် ေစခိုင်းရာ ေချွးတပ်စခန်းြကီးပဲ ြဖစ်လာခဲ့ရသည်၊ အဲဒီေခတ်က သူ့ တပ်သားေတွ ကလည်း အလုပ်သမားေတွကို ထုတ်လုပ်မှု တိုးတက် လာေစဖို့ အတွက် သတ်မှတ်တဲ့ ဆင်စွယ်တို့ သစ်တို့ မရခဲ့ရင် လက်ြဖတ်၊ ေခါင်းြဖတ်ြပီး အေရးယူတယ်တဲ့၊ ဥေရာပမှာ စက်မှုလုပ်ငန်းေတွ ထွန်းကားလာတဲ့ အချိန်မှာေတာ့ လိုအပ်တဲ့ ရာဘာေတွ အများအြပား ထုတ်လုပ်ခဲ့ ြပန်ပါတယ်၊ ရာဘာေတွ အလှျုံအပါယ် ထွက်သလို ေြမေအာက်သတ္ထု ေတွလည်း အများအြပား ထွက်ေတာ့ ဘယ်လ်ဂျီယံ ကုမ္မဏီ ယူနီယံမိုင်နရယ်၊ ဒူဟန့် ကာတန်ဂါ နဲ့ ဘစ်စမတ်တို့က ကိုေဘာ့၊ တင်၊ ဇင့် သတ္တု စတာေတွကို အလွယ်တကူနဲ့ တူးေဖါ်ရယူ ခဲ့ြကပါတယ်၊ ၁၉၁၅ မှာေတာ့ အေကာင်းစား ယူေရနီယံ သတ္တုသိုက်ကို ရှင်ကိုလိုေဘွး ေဒသမှာ ေတွ့ခဲ့ြပန်ပါတယ်၊ အဲ့ဒီအချိန်က ယူေရနီယံ ကေန ထုတ်ယူရတဲ့ ကင်ဆာေရာဂါ ေပျာက်ေအာင် ကုလို့ရတဲ့ ေရဒီယံ ဟာ ကမာ္ဘမှာ အဖိုးအတန်ဆံုး သတ္တုြဖစ်ြပီး တစ်-ဂရမ်ကို ေဒါ်လာ ၁၇၅၀၀၀ အထိ ေဈးရှိခဲ့ပါတယ်၊ ေတာင်ေတွကို ေဖာက်ခွဲြပီး ယူေရနီယံေတွ ထုတ်ယူကာ ဘယ်လ်ဂျီယံ နိုင်ငံကို တင်ပို့ခဲ့ြကေတာ့သည်၊ ဒီေတာ့ ေရဒီယံ ထုတ်ယူြပီးကျန်ခဲ့တဲ့ အဝါေရာင် ယူေရနီယံေတွ အများအြပား ဘယ်လ်ဂျီယံနဲ့ ကွန်ဂိုမှာ ရှိေနခဲ့ြကေတာ့သည်။
၁၉၄၀ ခုနှစ်မှာ နာဇီဂျာမန်ေတွ ဘယ်လ်ဂျီယံကို ဝင်တိုက်ေတာ့ ယူနီယံမိုင်နရယ် ကုမ္မဏီလည်း ရံုးချုပ်ကို နယူးေယာက်ကို ေြပာင်းေရွ့ခဲ့ရသည်၊ ဂျာမန်ေတွလည်း ဘယ်လ်ဂျီယံ ကေန ယူေရနီယံေတွ အများအြပား ရလိုက်တယ်၊ ဒါေပမယ့် ဘယ်သူမှ ဘာသံုးရမှန်း အေသအြခာ မသိနိုင်ြကေသး၊ စမ်းသပ်ေနြကဆဲ အဆင့်သာ ရှိေသးသည်၊ ေနာက်ပိုင်း အေမရိကန် ကေတာ့ ကမာ္ဘမှာ ေလယာဉ်အင်ဂျင်ေတွ ထုတ်လုပ်တဲ့ ေနရာမှာ အေရးပါတဲ့ ကိုေဘာ့သတ္ထုကို အများဆံုး သံုးတဲ့နိုင်ငံ ြဖစ်လာခဲ့သည်၊ ဒါေပမယ့် ၁၉၄၂ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ အတွင်းမှာ အေမရိကန်တပ်မှ ကာနယ် ကက်နက် ဒီ နီကိုလပ်(စ်) တေယာက် ယူနီယံမိုင်နရယ် ကုမ္မဏီရံုးခန်းကို ေရာက်ခဲ့လာြပီး အချိန်မှာေတာ့ အနုြမူဗံုး ထုတ်လုပ်ရန် မန်ဟက်တန် ပေရာဂျက်ြကီးကို စတင် အေကာင်အထည် ေဖါ်ခဲ့ေလေတာ့သည်၊ ဟီရိုရှီးမားြမို့ကို ြကဲချခဲ့တဲ့ ယူေရနီယံ ေဘ့(စ်) ဗံုးမှာ ကွန်ဂိုက ယူေရနီယံေတွ သံုးပံု၊ နှစ်ပံုပါသည်ဟု ယူဆရြပီး၊ ပလူတိုနီယံ ေတွကိုေတာ့ ဂျပန်နိုင်ငံရဲ့ ဆန်ဖရန်စစ္စကို လို့ တင်စားရတဲ့ နာဂါစါကီြမို့ကို ြကဲချခဲ့တဲ့ ေနာက်ဗံုးတလံုးမှာ သံုးခဲ့ြကသည်။
ကွန်ဂိုနိုင်ငံ ကလည်း အေကာင်းစား စိန်ေတွက အစ သယံဇာတ များစွာ ထွက်ရှိသလို ြပဿနာ အလွန်များတ့ဲ နိုင်ငံလည်း ြဖစ်ပါတယ်၊ အေမရိကန် ေထာက်ခံတဲ့ ဂျိုးဇက် မိုဘူတူ သမ္မတ ြဖစ်လာြပီး ဇိုင်ယာ နိုင်ငံဆိုြပီး အမည်ေြပာင်းခဲ့ ေသးသည်၊ ေနာက်ေတာ့ လူရန့် ကာဘီလာ က ရဝမ်ဒါ၊ ယူဂန်ဒါ နိုင်ငံေတွ အကူအညီနဲ့ အာဏာသိမ်းြပီးေတာ့ ဒီအာကွန်ဂို ဆိုြပီး ြပန်ေြပာင်းခဲ့သည်၊ ေနာက်ေတာ့ ရဝမ်ဒါ နဲ့ ယူဂမ်ဒါ တို့နဲ့ ြပဿနာ ြဖစ်ြကြပန်ြပီး အာဖရိကရဲ့ ကမ္ဘာစစ်ြကီးလို့ ေြပာရမယ့် နိုင်ငံများစွာ ပါဝင်တဲ့ စစ်ြကီးြဖစ်ြပီး လူေပါင်း ၅.၄ သန်းေကျာ် ေသေြက ခဲ့ြကြပန်သည်၊ ဒုတိယ ကွန်ဂိုစစ်သာ တရားဝင်ြပီး သွားတယ် ြပဿနာ ေသာင်းေြခာက်ေထာင်က ကေတာ့ အခုထိ တအံုေနွးေနွးနဲ့ မြပီးနိုင်ေသးဖူး၊ ကွန်ကရစ်နဲ့ ပိတ်ထားတဲ့ ယူေရနီယံ မိုင်းေတွကလည်း ေဖာက်ြပီး ခိုးယူ ခံေနရေသးတယ်၊ ကွန်ဂို တက္ကသိုလ်ကို ထူေထာင်ခဲ့တဲ့ ဘုန်းြကီး လု(စ်) ဂူလီယံ အကူအညီနဲ့ အာဖရိကရဲ့ ပထမဆံုး အနုြမူ ဓာတ်ေပါင်းဖိုကို ၁ မီဂါဝပ်နဲ့ တည်ေထာင်နိုင်ခဲ့တယ်၊ အဲဒီအချိန်မှာ အေမရိကန်မှာ ၂၀၀၀ မီဂါဝပ် ဓာတ်ေပါင်းဖိုေတွနဲ့ စာရင်ေတာ့ ခေလး ကစားစရာ အဆင့်ဘဲ ရှိတာေပါ့၊ ေနာက်ပိုင်း ြပုြပင်ထိမ်းသိမ်းမှုလည်း ေကာင်းေကာင်း မလုပ်နိုင် လံုြခံုေရးလည်း မေကာင်းနဲ့ အေြခအေန အေတာ်ဆိုးလာတယ်၊ အဆိုးဆံုးကေတာ့ သန့်စင် ယူေရနီယံေချာင်း နှစ်ေချာင်း ၁၉၇၀မှာ အခိုး ခံလိုက်ရပါပဲ၊ တေချာင်းကိုေတာ့ အီတလီ မာဖီးယား ဂိုဏ်းတဂိုဏ်း က အေရှ့အလည်ပိုင်းက မိတ်ေဆွေတွကို ေရာင်းဖို့ ြကိုးစားေနတုန်း လှျုိ့ဝှက်ရဲ က ြပန်ဖမ်းမိ လိုက်ြကတယ်၊ ေနာက်တေချာင်း ကေတာ့ ကေန့အထိ အစအန ေပျာက်သွားေတာ့သည်၊ ဒီအခိုးခံ ယူေရနီယံေတွကို များေသာ အားြဖင့် ဇမ်ဘီယားက တဆင့် ခိုးထုတ်ြကသည်၊ ကွန်ဂိုမှာက လာဘ်ေပး လာဘ်ယူ အလွန်များသည်၊ သူတို့က လာဘ်ေပးတာကို "သြကားေရ" လို့ တင်စား ေခါ်ေဝါ်ြကသည်၊ ၂၀၀၅ ခုနှစ် ေအာက်တိုဘာလ အတွင်းမှာ တန်ဇန်းနီးယား နိုင်ငံမှာ ဖမ်းမိတဲ့ ယူေရနီယံ ေတွကလည်း ဇမ်ဘီယာ ကေနတဆင့် ကွန်ဂိုကေန ခိုးထုတ်လာတာ ြဖစ်တယ်၊ လက်(ပ်)ေတာ့(ပ်)နဲ့ ဆဲလ်ဖုန်းေတွ ထုတ်ရာမှာသံုးရတဲ့ ကိုလ်တန် သတ္ထုစည်ေတွ ေနာက်မှာ ဖွက်လာတာဟု ဆိုြကသည်။
၁၅ရာစုမှ စတင်ြပီး ဘိုဟီးမီးယား ေတာင်တန်းေဒသ တေနရာမှ (ချက်ကိုစလိုဘက်ကီးယား) စိန့် ဂျို့ချင်စသယ် ေဒသမှာ ေငွေတွ အေြမာက်အများ ရှာေဖွေတွ့ရှိ တူးေဖာ်ခဲ့ြကသည်၊ ဒါေပမယ့် ေငွေတွနဲ့အတူ ရှိေနတဲ့ ေလးလံတဲ့ ေကျာက်ခဲေတွကိုေတာ့ အသံုးမလို လွင့်ပစ်ခဲ့ြကသည်၊ ေနာက်မှ (ဘတ်လပ်ေရာ့) ကံဆိုးေကျာက်များလ့ို ေခါ်တဲ့ ဒီေကျာက်ခဲေတွမှာ ယူေရနီယံ ပါဝင်တဲ့ ေကျာက်ေတွမှန်း သိလာြကတယ်၊ သို့ြဖင့် ေရဒီယံကို ထုတ်ယူ အသံုးြပုတတ်ချိန်မှ စြပီး ဒီကံဆိုး ေကျာက်ခဲေတွ ကံေကာင်းြပီး အဖိုးတန် လာေတာ့သည်၊ ဒီလိုနဲ့ ကိန်းဘရစ် တက္ကသိုလ်ထုတ် ေရဒီယံကို အဓိပ္ပါယ် ဖွင့်ဆိုြခင်းဆိုတဲ့ စာေစာင်ကို ကာလ ယန္တယားဝတ္ထုနဲ့ နာမည်ြကီးလာတဲ့ စာေရဆရာ ဟားဘတ် ေဂျာ့ ဝဲလ် (အိပ်ချ် ဂျီ ဝဲလ်) ဖတ်မိြပီးတဲ့ အခါမှာ "The world set free" ဆိုတဲ့စာအုပ်ကို ေရးသားခဲ့ြပီး ယူေရနီယံရဲ့ အနာဂတ်ကို စတင် လူအေတာ်များများ သတိြပုမိေစခဲ့သည်၊ ေနာက်ေတာ့ ဩစတီးယန်း ပေရာ်ဖက်ဆာ ေအာ်တို ဖရစ် က ဟမ်းဘတ် ဓာတ်ခွဲခန်းမှေန အဂင်္လန်သို့ ေြပာင်းေရွ့လာြပီး ၁၉၃၈ ခုနှစ်မှာ ေနချားလ် ဆုိတဲ့ သုေတသန စာေစာင်ကို ထုတ်ေဝခဲ့ြပီး ေနာက် ပညာရှင်များ အြကား လှုပ်လှုပ်ရှားရှား ြဖစ်သွားေစခဲ့သည်၊ အဲ့ဒီမှာ ယူေရနီယံ ယူ၂၃၅ ထုတ်လုပ်ပံု ချိန်းဂျ် ရီအက်ရှင် စတာေတွကို ြပည့်ြပည့်စံုစံု ေရးသားေဖါ်ြပ ထားလို့ပါပဲ၊ ယူ၂၃၅ ထုတ်ဖို့ဆိုတာက တကယ်ေတာ့ အလွယ်ေလး ယူေရနီယံေတွ အများြကီးပဲ လိုတာပါ။
အဲ့ဒီ စာေစာင်ကို ဖတ်ြပီးတဲ့ အခါမှာ အေမရိကန်မှ ဟန်ေဂရီယမ် လူမျိုးပညာရှင် လီယို ဇစ်လာ့ တေယာက် ြပာြပာသလဲ ြဖစ်သွားြပီး အိုင်စတိုင်း ဆီကို အေြပးသွားဖို့ ြပင်ပါေတာ့တယ်၊ ဒါေပမယ့် ကားမေမာင်း တတ်တဲ့သူက ေနာက်တေယာက် အီဂွန်နစ် ဝတ်ဂနာ ကိုေခါ်ြပီး အိုင်စတိုင်း အနားယူေနရာ ေလာင်းအိုင်လန် ဆီကို သွားခဲ့ြကေလသည်၊ အေြခအေန အရပ်ရပ်ကို အိုင်စတိုင်းနဲ့ ေဆွးေနွးြပီးေနာက် ပထမ အိုင်စတိုင်းက ဘယ်လ်ဂျီယံကို စာေရး အေြကာင်းြကားဖို့ ြပင်သည်၊ ေနာက်ေတာ့ အေကာင်းဆံုးအေနနဲ့ အေမရိကန် သမ္မတ ဖရန်ကလင် ဒီ ရုစဘဲ့ ဆီကို ၁၉၃၉ ခု ေအာက်တိုဘာလမှာ စာေရးလိုက်သည်၊ ထိုစာပါ အေြကာင်းအရာက ရှင်ကိုလိုေဘွး လို့ ေဖာ်မြပ ထားေပမယ့် ကွန်ဂိုမှ ယူေရနီယံေတွကို ထိမ်းချုပ်ထားဖို့ အြကံေပး ထားပါတယ်၊ ေနာက် အေရးယူ ေဆာင်ရွက်ရန် ညွှန်ြကားြပီး ေကာ်မတီတခု ဖွဲ့ခဲ့ြကသည်၊ ဒါေပမယ့် ထိုအချိန်အထိ ထိထိေရာက်ေရာက် ဘာမှ မလုပ်နိုင်ြကေသးေပ။
တခါက ဘယ်လ်ဂျီယံ ကုမ္မဏီ ယူနီယံမိုင်နရယ် ရဲ့ ဒါရိုက်တာ အက်ဂါ ဆန်ဂီရာ ကို ြပင်သစ်အဖွဲ့ တဖွဲ့က ဆာဟာရ သဲကနာ္တရမှာ ယူေရနီယံနဲ့ ပတ်သက်ြပီး စမ်းသပ်မှုေတွလုပ်ဖို့ လာတိုင်ပင် ခဲ့ဖူးသည်၊ ေနာက်ြပီး ၁၉၄၀ ေမလမှာ ဂျာမန်ေတွ ဘယ်လ်ဂျီယံကို ဝင်သိမ်းေတာ့ ဟစ်တလာ အတွက် ယူေရနီယံေတွ အများအြပား ရသွားြကသည်၊ သူတို့ ဘာလုပ်မလဲ ဆိုတာေတာ့ ဘယ်သူမှ မသိနိုင်ေသး၊ ဘယ်လ်ဂျီယံကို ဂျာမန်ေတွ မသိမ်းခင်မှာဘဲ ယူေရနီယံမိုင်နရယ် က နယူးေယာက်ကို ေြပာင်းေရွှ့ေနြပီး ြဖစ်သည်၊ အက်ဂါ ဆန်ဂီရာ လို အလွန်လျင်ေသာ စီးပွားေရးသမား တေယာက်အေနနဲ့ သူ့ရဲ့ ယူေရနီယံေတွကို မေမ့၊ ရှင်ကိုလိုေဘွးမှ ယူေရနီယံ တန်ချိန် ၁၂၅၀ ကို ဘယ်သူမှ မသိေအာင် နယူးေယာက်ကို သယ်ယူလာခဲ့ြပီး သံုးထပ်ဂိုေဒါင်ထဲမှာ သိမ်းထားလိုက်သည်၊ ပထမေတာ့ သူ့ဆီက ယူေရနီယံေတွကို ဝယ်ဖို့ အေမရိကန်က စိတ်မဝင်စားခဲ့။
ဒီလိုနဲ့ ပညာရှင်ေတွြကားမှာ ေရဒီယို သတ္တိြကွမှုကို ကျယ်ကျယ်ြပန့်ြပန့် ေလ့လာ လာြကြပီး ဒီကိစ္စက ထိုအချိန်က လှျုိ့ဝှက် မဟုတ်ေတာ့ေချ၊ ၁၉၄၁ ခုနှစ်မှာ ဂျပန်က ပညာရှင် တိုကုတာရို ဟာဂီဝါယာ က ယူ၂၃၅ အေြကာင်းကို ေလ့လာသင်ြကား ေပးေနြပီး၊ ဂျပန်အဖွဲ့ေတွက ကိုရီးယား ေရလက်ြကား တဝိုက်မှာ ယူေရနီယံ ရှာေဖွေနြကသည်၊ ဂျာမနီ မှာေတာ့ ပညာရှင် ဝါနာ ဟယ်ဆင်ဘာ့ဂ် အဖွဲ့က ထိေရာက်တဲ့ နျူထရွန်ကို ေနှးေအာင်လုပ်နည်း ရှာေဖွေနြကသည်၊ ြပင်သစ် ပညာရှင်ေတွကိုေတာ့ ဂျိုေလာ့ကူရီ ဦးေဆာင်ြပီး အာဖရိကမှ ရတဲ့ ယူေရနီယံ နဲ့ အက်တွန်မစ် လက်နက်ကို သုေတသန လုပ်ြပီး ဆာဟာရမှာ စမ်းဖို့ လုပ်ေနြကသည်၊ ရုရှားမှ အိုင်ဂွာ ကရှက်ရှာေတာ့ ကလည်း ဖရစ် ရဲ့ ေနချားလ် စာေစာင်ကို ဖတ်ြပီးေတာ့ ယူ၂၃၅ ကို ခွဲထုတ်ဖို့ အဖွဲ့ ဖွဲ့ြပီး ေလ့လာေနသည်၊ ေနာက်ြပီး ယူေရနီယံေတွကို ဂျာမန် နဲ့ အေမရိကန်ေတွ ရသွားမှာ ကို ရုရှားေတွက သိပ်စိုးရိမ်ေနခဲ့ သတဲ့။
အေမရိကန်ေတွ လက်ေနှးေနလို့ မရေတာ့တဲ့ အချိန်ေရာက်လာသည်၊ ဒီလိုနဲ့ ၁၉၄၂ ခုနှစ် တရက်မှာေတာ့ ယူနီယံမိုင်နရယ် ဒါရိုက်တာ ဆန်ဂီရာ ရဲ့ နယူးေယာက် ရံုးခန်းကို အေမရိကန် ကာနယ် နီကိုလပ်(စ်) တေယာက် ဆိုက်ဆိုက်ြမိုက်ြမိုက် ေရာက်လာခဲ့ေတာ့သည်၊ ဆန်ဂီရာ ကသူ့ ယူေရနီယံေတွကို ေရာင်းတုတ်ဖို့ ၂နှစ် ေစာင့်ခဲ့ရသည်၊ ဆန်ဂီရာ က နီကိုလပ်(စ်) ရဲ့ ရာထူး အမှတ်တံဆိပ်ေတွ နဲ့ ဝယ်ဖို့ အမှန်တကယ် အာဏာရှိသူ ဟုတ်မဟုတ် စစ်ေဆးလိုက်ေသးြပီး ဘာအတွက် ဒါေတွ သံုးမှာလည်းလုိ့ ေမးလိုက်ေသး သတဲ့၊ နီကိုလပ်(စ်) တေယာက်ေြဖဖို့ ခက်ေနစဉ်မှာဘဲ ဆန်ဂီရာ စိတ်ေြပာင်းြပီး ေြဖဖို့ မလိုပါဘူးလို့ ေြပာလိုက်ရင်း ေဈးစကားေြပာ ြဖစ်ြကသည်၊ ဆန်ဂီရာ သူ့ရဲ့ ယူေရနီယံေတွ အတွက် ေဒါ်လာ ၃၇.၅သန်း ရလိုက်သည်၊ ဘယ်ေတာ့ စ ရနိုင်မလည်းလို့ နီကိုလပ်(စ်) က သူ့ကိုေမးေတာ့ ဘယ်ေတာ့လိုချင်လည်း ြပန်ေမးလိုက်သည်၊ နီကိုလပ်(စ်)က အြမန်ဆံုး လိုချင်တယ် ြဖစ်နိုင်ရင် မနက်ြဖန် လိုချင်တယ် ဆိုေတာ့ သူက ဒီေနရာကေန ၈မိုင် ေဝးတဲ့ေနရာက ဂိုေဒါင်ထဲမှာ ဘာအေစာင့်မှ မရှိဘဲ သိမ်းထားတဲ့ ယူေရနီယံေတွကို သွားယူ ယုံဘဲဆိုလိုက်ေတာ့ ဒီတင် နီကိုလပ်(စ်) အေတာ့ကို တုန်လှုပ်အံ့အားသင့် သွားခဲ့ရတယ်၊ ဒါေပမယ့် နယူးေယာက်မှာ ရှိေနတဲ့ ယူေရနီယံေတွက ဗံုးလုပ်ဖို့ ဘယ်လိုမှမေလာက် ေနာက်ထပ် အများြကီး လိုချင်ေသးတယ်၊ ဒီေတာ့ ရှင်ကိုလိုေဘွးမှာ ပိတ်ထားတဲ့ ယူေရနီယံမိုင်းကို ြပန်တူးြပီး တနှစ် ယူေရနီယံ ပျမ်းမှျ တန်၄၀၀ ပို့ေပးဖို့ နီကိုလပ်(စ်) ရဲ့ ဆရာ စစ်ဗိုလ်ချုပ် ဂရုဒ် က ေတာင်းဆိုေတာ့ ဆန်ဂီရာ က မြဖစ်နိုင်ေြကာင်း အေြကာင်းြပန်လိုက်သည်၊ အလုပ်သမား ရှာရမည်၊ ရပ်ထားတဲ့ မိုင်းထဲမှ ေရေတွကို စုပ်ထုတ်ဖို့က မလွယ်၊ ဒီလိုနဲ့ အေမရိကန် အဂင်္ျင်နီယာတပ်က အခမဲ့ ေရေတွစုတ်ထုတ်ြပီး မိုင်းကို ြပုြပင်ေပးဖို့ ကမ်းလှမ်း ရေတာ့သည်၊ ေရာင်းသူတဦး ဝယ်သူတဦး ထဲေပမယ့် လိုချင်သူက အေလှျာ့ေပး ရေတာ့သည်၊ ဒီေနရာမှာ နှစ်ဖက် သူလှျုိေတွလည်း ေြခြခင်းလိမ်ေနြကမှာ ေသြခာသည်၊ ဒါေပမယ့် အေမရိကန်ကလည်း အဲ့ဒီ ယူေရနီယံမိုင်းကို လက်ဝါးြကီး အုပ်ထားချင်ေနသည်။
ဒီကာလ များဆီက အေမရိကန် ယူေရနီယံေတွ ဝယ်ေနသလို အြခားရရှိနိုင်မယ့် ေနရာေတွကို ပိုက်စိပ်တိုက်ြပီး စံုစမ်း သုေတသန လုပ်ေနြကရသည်၊ နိုင်ငံ ၂၀ မှာ စမ်းသပ် ရှာေဖွြပီးေတာ့ ရလဒ် ထွက်လာသည်၊ ကွန်ဂိုက အဆင့်အြမင့်ဆံုး ယူေရနီယံေတွ ရှိေနြပီး၊ အေမရိကန်၊ ကေနဒါ၊ ဆီွဒင်နိုင်ငံ ေတွမှာေတာ့ အသင့်အတင့် စွမ်းအား ေကာင်းတာေတွရှိသည်၊ ချက်ကိုစလိုဘက်ကီးယား၊ ေပါ်တူဂီ နဲ့ ေတာင်အာဖရိက တို့မှာေတာ့ သင့်ေတာ်ရံု အဆင့် ယူေရနီယံေတွ ရှိေြကာင်း တွက်ချက်ေတွ့ရှိ လာြကရသည်၊ ရုရှား နဲ့ ဘူေဂးရီးယား နိုင်ငံေတွမှာေတာ့ မသိရှိရေသး၊ အေမရိကန် အေနနဲ့ ရှိသမှျ ယူေရနီယံေတွကို လက်ဝါးြကီး အုပ်ထားဖို့ လိုသည်၊ ရုရှား မရေစရ၊ ရုရှား အေနနဲ့ အနည်းဆံုး ေနာင်အနှစ် ၂၀ ြကာမှသာ လံုေလာက်တဲ့ ယူေရနီယံေတွ ရနိုင်မယ်လို့ ခန့်မှန်း တွက်ချက်ခဲ့ြကသည်၊ ေနာက်ေတာ့မှ တွက်တာ လံုးလံုးမှားမှန်း သိရေတာ့သည် …. ဘုရားေရ ! ကမ္ဘာေပါ်မှာ ယူေရနီယံေတွက သံြဖူထက်ေတာင် ပိုများသည်တဲ့၊ ေရွှထက် အဆအများြကီး ပိုရှိေနသည်၊ အနည်းဆံုး မတူးရေသးတဲ့ ယူေရနီယံ ပမာဏ က တန်ချိန် ၁၀၀ ဘီလီယံ အထက်မှာ ရှိေနသည်။
အေမရိကန်ရဲ့ မန်ဟက်တန် ပေရာဂျက်ြကီးကို တက်နဆီြပည်နယ် ကလင့်(စ်) ြမစ်အနီးမှ ဘလက်အုပ်ရစ် အရပ်မှာ စတင်ေတာ့သည်၊ ြမို့အေသး နှစ်ြမို့ကို ဖယ်ရှားခဲ့ြပီး၊ အေဆာက်အဦး အအံုြကီးကို ယူ-ပံုသဏ္ဍာန် ေဆာက်လုပ်ထားြပီး အလုပ်သမားေပါင်း တေသာင်း၊ နှစ်ေထာင်ေကျာ်နဲ့ အဆက်မြပတ် ေန့မီး ညမီးကူးကာ လုပ်ေဆာင်ခဲ့သည်၊ အလုပ်သမားေတွ မေြပာနဲ့ အုပ်ချုပ်သူေတွေတာင် သူတို့ ဘာလုပ်ေနတယ် ဆိုတာ မသိေစရ၊ ကိုယ့်အလုပ် ကိုယ်လုပ်ဖို့နှင့် တဖွဲ့နှင့် တဖွဲ့ အဆက်အသွယ် မလုပ်ဖို့ ကန့်သတ်ထားသည်၊ ေနာက်ြပီးအားလံုးကို စကားဝှက်ေတွနှင့် ေြပာင်းေပးထားသည်၊ အချိန်နှင့်အညီ အြမန်လုပ်ေနရေတာ့ လူအား ပစ္စည်းအား အများြကီး စိုက်ထုတ်ခဲ့ြကရသည်၊ ပေရာဂျက် အကျယ်က ရိုဒီကျွန်း တဝက်မှျ ကျယ်ြပီး အေဆာက်အဦးေပါင်း ၅၄၀ ေကျာ်ရှိြပီး အလုပ်သမား ဦးေရက ပနားမားတူးေြမာင်းကို တူးခဲ့တဲ့ လူထက် ပိုများေသးသည်၊ အဲ့ဒီအထဲမှ အုတ်ဂူပံုစံ ဘလက်ဘန်းလို့ အမည်ဝှက် ေပးထားတာ ကေတာ့ ပထမဆံုး အခိုင်အခံ့ ဓာတ်ေပါင်းဖိုပင် ြဖစ်ေတာ့သည်၊ ချီကာဂိုမှ သုေတသန လုပ်ထားေသာ ဓာတ်ေပါင်းဖို ပံုစံကိုယူြပီး ေဆာက်လုပ်ထားြခင်း ြဖစ်သည်။
၁၉၄၅ ခုနှစ်မှာ ဂျပန်က စစ်ရံှုးဖို့ ေသြခာသေလာက် ြဖစ်ေနြပီ၊ အေမရိကန်မှာက အဏုြမူ ဗံုးထုတ်ဖို့ လံုေလာက်တဲ့ သန့်စင် ယူေရနီယံ ယူ၂၃၅ က မရေသး၊ စစ်မြပီးခင် ဗံုးထုတ် ြပီးနိုင်ဖို့ အေရးတြကီး လိုအပ်ေနသည်၊ အဲ့ဒီအချိန်မှာဘဲ မေမှျာ်လင့်တဲ့ အံ့ဩစရာေတွ ြဖစ်လာခဲ့ရသည်၊ အေဒါ့(ဖ်) ဟစ်တလာ တေယာက် ေနာက်ဆံုး စပက်ကတီကို စားြပီး ဘန်ကာထဲမှာ သူ့ကိုယ်သူ သတ်မေသမီ တလေကျာ် အလို တရက်မှာ အန်တာဆီးဘု ၂၃၄ အမည်ရှိတဲ့ သာမန် ယူဘုတ်ေတွထက် သံုးဆြကီးတဲ့ ေရငုတ်သေဘင်္ာြကီး တစီးဟာ အလွန် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ ကုန်ပစ္စည်းေတွ တင်ေဆာင်ြပီး ဂျာမန်ဆိပ်ကမ်း ကီရယ် မှ ေရတပ်သား ၆၀ နဲ့ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ထွက်ခွာလာခဲ့သည်၊ ထိုစဉ် ရုရှားရဲ့ တပ်နီေတာ်က ဘာလင်ြမို့နားကို ေရာက်လာေနြပီး အေမရိကန် ဗိုလ်ချုပ် အိုင်စင်ေဟာင်းဝါးရဲ့ တပ်ေတွကလည်း မိုဆယ်လီ ြမစ်ကိုြဖတ်ကူး ြပီးြကေနြပီ၊ ရှိသမှျ ယူဘုတ် ၄စီးမှာ ၃စီး က တိုက်ပွဲမှာ ကုန်ြပီ၊ ဒီေတာ့ ဒီေရငုတ် သေဘင်္ာြကီးက ဘာလုပ်မှာပါလိမ့် ေတွးထင် စရာေတွေပါ့။
ဂျာမန်ေရငုတ် သေဘင်္ာြကီးက ဂျပန်နိုင်ငံကို ဦးတည်ေနတာ ြဖစ်ြပီး၊ သေဘင်္ာေပါ်မှာ ပါလာတာေတွ ကေတာ့ ဂျာမန်တို့ရဲ့ ဗွီတူး ဒံုးကျည် ဘလူးပရင့် အြပည့်အစံု၊ ဓာတုလက်နှက် များနှင့် ထုတ်လုပ်ပံုစံများ၊ စံနစ်တကျ ြဖုတ်သိမ်းထားတဲ့ ေနာက်ဆံုးထုတ် တိုက်ေလယာဉ်နှစ်စီး၊ စတဲ့ ပစ္စည်းေတွအြပင် ေနာက်ဆံုး အထူးေသတ္တာြကီး ၁၀လံုးထဲမှာ ပါလာတာေတွ ကေတာ့ ယူေရနီယံ များပင် ြဖစ်ေတာ့သည်၊ စုစုေပါင်း ၁၂၃၅ ေပါင်ပါရှိသည်၊ ဘယ်လ်ဂျီယံ က ရတာေတွ ပါနိုင်သလို ချက်ကိုစလိုဘက်ကီးယား (ယခု ချက် နိုင်ငံ) မှ တူးေဖာ် ရတာေတွလည်း ြဖစ်နိုင်သည်၊ ေနာက်ထပ်ပါလာတဲ့ အထူး ခရီးသည် ၁၄ ေယာက်ကေတာ့ နာဇီပါတီမှ ပညာရှင် နဲ့ ဗိုလ်ချုပ် များပင်ြဖစ်သည်၊ ေလေြကာင်း ကာကွယ်ေရး ကျွမ်းကျင်သူ၊ ဗွီတူးဒံုးပျံ ပညာရှင် စတဲ့ သူေတွြဖစ်ြပီး ဂျပန် အဆင့်ြမင့် အရာရှိ နှစ်ေယာက်လည်း ပါလာခဲ့သည်၊ ေရငုတ်သေဘင်္ာြကီးက အာဖရိက တိုက်ကိုပတ်ြပီး အေရှ့ေတာင်အာရှမှ ေကွ့ကာ ရန်သူကို ေရှာင်ြပီး သွားရမည် ြဖစ်သည်၊ ဂျာမန်တို့ အေနနဲ့ မိတ်ေဆွ ဂျပန်တို့ကို စစ်မရံှုးေစရန် အေကာင်းဆံုး အကူညီေပးြခင်း ြဖစ်ေချသည်။
ေရငုတ်သေဘင်္ာြကီး အာဖရိကကို ြဖတ်ေနစဉ်မှာဘဲ ဂျာမန်ေရဒီယိုမှ လက်နက်ချေြကာင်း ေြကြငာသည်၊ ေရငုတ် သေဘင်္ာေတွ အေနနဲ့ အဆင်ေြပတဲ့ ေနရာေတွမှာ လက်နက်ချဖို့ပါ ညွှန်ြကားထားသည်၊ ကဲ..ဘယ်လို လုပ်ြကမလဲ၊ ထိုသေဘင်္ာမှ သေဘာထား အမျိုးမျိုး ေပးြကသည်၊ တချို့ကလည်း အာဂျင်တီးနား ဘက်မှာ သွားေရှာင်ေနြပီး သူတို့မှာပါတဲ့ ကုန်ပစ္စည်းေတွနဲ့ အေပးအယူ လုပ်လို့ ရနိုင်တာေတွ ရှိသည်ဟု အဆိုြပုြကသည်၊ လက်နက်ချမည် ဆိုရင်လည်း ဘယ်မှာ သွား လက်နက်ချြကမလဲ၊ ဆိုဗီယက်ေတွဆီေတာ့ သွားလို့မြဖစ် အြပင်းအထန် တိုက်ခဲ့ရတဲ့ ရန်သူေတာ်ေတွ၊ အဂင်္လိပ်ကိုလည်း သူတို့ေတွ အြကီးအကျယ် ဗံုးြကဲထားခဲ့သည်၊ ေနာက်ဆံုးေတာ့ အေမရိကန်မှာ လက်နက်ချဖို့ ဆံုးြဖတ် လိုက်ေတာ့သည်၊ ပါလာတဲ့ ဂျပန် အဆင့်ြမင့် အရာရှိ ၂ဦးကေတာ့ သူတို့ ဂျပန်က လက်နက်မချေသးေတာ့ သူတို့ ကိုယ်သူတို့ ခါမီခါေဇ လုပ်ကာသတ်ေသ လိုက်ြကရေတာ့သည်၊ သူတို့နဲ့အတူ ပါလာတဲ့ ယူေရနီယံေတွ ဘယ်ေရာက်သွားသည် ကိုေတာ့ ဘယ်သူမှမသိ၊ သိလည်း ေြပာြကမည်မထင်၊ ေြပာဝံ့မည် မထင်၊ ဘာဘဲြဖစ်ြဖစ် ယူေရနီယံေဘ့(စ်) အဏုြမူဗံုးကို ၁၉၄၅ ဩဂုတ်လ ၆ရက်မှာ ဟီရိုရှီးမားြမို့ကို ြကဲချခဲ့ြပီး၊ ၃ ရက်ခန့် အြကာမှာေတာ့ ပလူတိုနီယံ ဗံုးကို နာဂါစါကီြမို့မှာ သွန်ြဖိုး ြကဲလိုက်ြပန်ေတာ့သည်။
လံုေလာက်တဲ့ ယူေရနီယံ အလွယ်တကူ ဆိုဗီယက်တို့ မရနိုင် ဟု အေမရိကန်တို့ ထင်ထားခဲ့သည်၊ သို့ေပမယ့် ဘိုဟီးမီးယား က စိန့်ဂျိုချင်စသယ် မိုင်းကေန ယူေရနီယံေတွ တူးေဖာ်နိုင်ြကသည်၊ အေရှ့ဂျာမဏီရှိ မိုင်းကလည်း ရုရှားေတွ အများအြပား ရလိုက်ြကေသးသည်၊ ဒီေတာ့ ေနာင်အနှစ်၂၀ မှ အဏုြမူဗံုး ပိုင်နိုင်မယ်လို့ အေမရိကန်တို့က တွက်ခဲ့ြကေပမယ့် ဂျပန်ကိုဗံုးြကဲ အြပီး ၄ နှစ်အြကာ ၁၉၄၉ ဩဂုတ်လ မှာဘဲ ဂျိုး ဝမ်း လို့ အမည်ဝှက် ေပးထားတဲ့ အနုြမူဗံုးကို ဆိုဗီယက်တို့ ေအာင်ြမင်စွာ စမ်းသပ်ေဖာက်ခွဲ နိုင်ခဲ့ြကေတာ့သည်။
၁၉၆၉ ခုနှစ် အတွင်းက ရက်တရက်မှာ ဩစေတးလျ နိုင်ငံေြမာက်ပိုင်းက အေဘာရီးဂျင်း တိုင်းရင်းသားတို့ အထွတ်အြမတ် ထားရာ ေမာင့်ဘေရာ့မန်း ေတာင်ထွတ်နားကို ြဖတ်ြပီး အလူမီနီယံ ကုမ္မဏီတခုမှ ေရဒီယို မက်ထရစ်ဆာေဗး တိုင်းတဲ့ေလယာဉ် တစင်း ြဖတ်ပျံသွားြပီး ေနာက်ပိုင်းမှာေတာ့ အလွန်ေကာင်းမွန်တဲ့ ယူေရနီယံ သတ္ထုေတွ အေြမာက်အများ ဩစေတးလျ နိုင်ငံမှာ စတင် ေတွ့ရှိေလေတာ့သည်၊ ရှင်ကိုလိုေဘွး အဆင့်မှီ ယူေရနီယံများ ြဖစ်သည်၊ ေနာက်ေတာ့ ဩစေတးလျတိုက ်နိုင်ငံမှာ ကမာ္ဘ့ မတူးေဖာ် ရေသးတဲ့ ယူေရနီယံ စုစုေပါင်းရဲ့ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်း ( အြခားတေနရာမှာ ၂၆ ရာခိုင်နှုန်းလို့ ေဖာ်ြပထား၊ ခုနှစ်အလိုက် ေြပာင်းလဲမှု ရှိနိုင်ပါသည် ) ရှိေြကာင်း ေတွ့ရှိလာရသည်။
၁၉၇၀ ခုနှစ် မှာေတာ့ ပိုြကီးမားတဲ့ သတ္ထုသိုက် ဂျဘီလူကာ ကို ထပ်ေတွ့ြကြပန်သည်၊ နာမည်ြကီး ဩစေတးလျ ကုမ္မဏီ ရိန်းဂျား၊ မယ်ရီ ကတ်သလင်း နှင့် အိုလံပစ် ဒန် တို့က အဓိကထား တူးေဖာ်ေနြကြပီး၊ ကေနဒါကလည်း လာေရာက် ရင်းနှီးြမုတ်နှံြကသည်၊ ဘာဘဲေြပာေြပာ အိနိ္ဒယရဲ့ ပထမဆံုး အနုြမူစမ်းသပ်မှု အတွက်ရတဲ့ ယူေရနီယံေတွက ဩစေတလျက လာသည်ဟု သိရှိရသည်၊ ဩစေတးလျ ကေတာ့ တနှစ်ကို ယူေရနီယံ ရဲလိုးကိတ် ( ယူေရနီယံကို ေရာင်းချရာတွင် ရဲလိုးကိတ် အဆင့်ြပုလုပ်ြပီး သယ်ယူပို့ေဆာင် ေရာင်းချရသည် ) တန်ချိန် ၉၀၀၀ ေကျာ် ပံုမှန် တင်ပို့ေနခဲ့သည်၊ ေနာက်ထပ် ေဟာနီမွန်း လို့ ေခါ်တဲ့ ပေရာဂျက် တခုကလည်း ၂၀၀၈ ေမလမှ စတင်ဖို့ ြပင်ဆင်ခဲ့ြပီး၊ ဝန်ြကီးချုပ် ဂျွန် ဟိုးဝှပ် ကလည်း တရုတ်အစိုးရဲ့ ဓာတ်ေပါင်းဖို အသစ် ၄၀ ေကျာ်အတွက် တနှစ်ကို ရဲလိုးကိတ် တန်ချိန် နှစ်ေသာင်းနှစ်ေထာင် တင်ပို့ရန် ၂၀၀၆ ခုနှစ်ထဲက သေဘာတူူစာချုပ် ချုပ်ဆို ထားခဲ့သည်၊ ၂၀၀၇ ခုနှစ် မှာတုန်းကေတာ့ ရဲလိုးကိတ် တေပါင်ကို ေဒါ်လာ ၁၂၀ အထိ ေဈးတက် သွားခဲ့ေသးသည်၊ ရဲလိုးကိတ် ေပါက်ေဈးက လက်ရှိ တေပါင်ကို ေဒါ်လာ ၅၀ ခန့် ပျမ်းမှျရှိသည်။
တကယ်တန်းတွင့် ဩစေတးလျ နိုင်ငံသည် ယူေရနီယံများ တင်ပို့ေနေနေသာ်လည်း ၎င်းနိုင်ငံတွင် အနုြမူ ဓာတ်ေပါင်းဖို မထားရှိေပ ( နျူ ကင်းလွတ် တိုင်းြပည် ြဖစ်သည်။ )၊ ၁ ကီလိုဝပ် သာရှိေသာ သုေတသနအတွက် သက်သက်ရှိတယ် ဆိုယံုေလး စက်ရံုအေသးေလး တခုသာ ဆစ်ဒနီြမို့ အြပင်ဖက်နားမှာ ရှိသည်။
အာဖရိကနိုင်ငံ နိုင်ဂျာနိုင်ငံ က ကမ္ဘာ့အြကီးဆံုး ယူေရနီယံမိုင်းြကီး ကို သွားရာလမ်းက သိပ်မေကာင်းပါ၊ နိုင်ဂျာနိုင်ငံရဲ့ ဧရိယာ အများစုကလည်း ဆာဟာရ သဲကန္တာရ ရဲ့အစိတ်အပိုင်း သက်သက်သာ၊ ကမာ္ဘ့ စတုထ္တ ယူေရနီယံ အများဆံုးတင်ပို့ေသာ နိုင်ငံြဖစ်ေပမယ့် အဆင်းရဲဆံုး နိုင်ငံတခုလည်း ြဖစ်သည်၊ ၎င်းမှ ယူေရနီယံ မိုင်းြကီးကို တူးေဖာ် ေနသူေတွ ကေတာ့ ြပင်သစ်နိုင်ငံ ပဲရစ်အေြခစိုက် အာရီဗာ ကုမ္မဏီ ြဖစ်ြပီး နှစ်ရှည် စာချုပ် ချုပ်ထားကာ အလွန်သက်သာတဲ့ အခွန်သာ နိုင်ဂျာ အစိုးရကို ေပးေဆာင်ရေပသည်၊ ဒီလိုနှင့် အေနာက် နိုင်ငံကုမ္မဏီ ေတွက သယံဇာတ ေတွကို လက်ဝါးြကီး အုပ်ထားြပီး ထိုနိုင်ငံ ြပည်သူေတွ ကေတာ့ ဆင်းရဲြမဲ ဆင်းရဲသာ ြဖစ်သည်၊ သို့ေပမဲ့ ဘာမှမတတ်နိုင် နိုင်ဂျာနိုင်ငံကလည်း တင်ပို့ ေရာင်းချစရာဆိုလို့ ယူေရနီယံနှင့် ြကက်သွန်နီသာ ရှိသည်၊ လက်ရှိသမ္မတ မာမက်ဒို တန်းဂျ် ကလည်း ယခုဆို တတိယအြကိမ် သမ္မတအြဖစ် ထပ်မံ ေရွးချယ်ခံရ ြပန်သည် တိုင်းြပည်က နာလံမထူနိုင်ေသး၊ ဟိုးတချိန်က နိုင်ဂျာမှာ အာဏာသိမ်းခဲ့တဲ့ သမ္မတ ဆီးနီ ေကာင့်ချီ က (တိုင်းြပည် တိုးတက်ဖို့ရန်) လိုအပ်ရင် မေကာင်းဆိုးဝါး ြဖစ်ပေစ ယူေရနီယံကို ေရာင်းရမှာဘဲ ေြပာခဲ့ဖူးသည်၊ ေြပာခဲ့တာ ြကာခဲ့ြပီ ဆိုေပမယ့် အေနာက်နိုင်ငံ ေထာက်လှမ်းေရးေတွက ဒီစကားကို ဥပါယ်တြမည်ြဖင့် မေမ့ြက။
၂၀၀၂ ခုနှစ် ေအာက်တိုဘာလ ရက်တရက်က ေရာမြမို့ တေနရာမှာ အသက်၆၀ အရွယ်ခန့် ရှိတဲ့ ရီကိုမာတီနို ဆိုတဲ့ လူြကီးက အမျိုးသမီး တေယာက်ကို ေန့လည်စာ စားဖို့ အလွန်ေကာင်းမွန်တဲ့ စားေသာက်ဆိုင် တဆိုင်သို့ ေခါ်လာခဲ့သည်၊ ကိစ္စကေတာ့ တြခားမဟုတ် မာတီနိုဆိုတဲ့ လူြကီးက အေရးြကီး သတင်းတခုကို ေရာင်းဖို့ ြကိုးစားေနြခင်း ြဖစ်သည်၊ အမျိုးသမီးကေတာ့ သတင်းေထာက် တေယာက်ြဖစ်ြပီး၊ လူြကီးက သူမကို ယူေရနီယံ အေြမာက်အများ ေရာင်းချတဲ့ နိုင်ငံသိလားဟု ေမးလိုက် ြပီးေနာက် ဖိုင်တခုကို လှမ်းေပးလိုက်သည်၊ လူြကီး လှမ်းေပးလိုက်တဲ့ ဖိုင်ကို ဖွင့်ြကည့်လိုက်တဲ့ အခါမှာေတာ့ အမျိုးသမီး မျက်လံုးြပူး သွားခဲ့ရသည် နိုင်ဂျာသမ္မတ တန်းဂျ် က အီရတ်နိုင်ငံကို ယူေရနီယံ တနှစ်ကို တန်၅၀၀ ေရာင်းဖို့ သေဘာတူထားတဲ့ စာချုပ် မိတ္တူြဖစ်ေနသည်၊ အီတလီ ေထာက်လှမ်းေရး စစ်စမီ လို အဖွဲ့ေတွက အစ အဆက်အသွယ် အလွန်ေကာင်းတဲ့ လူြကီးက ဘယ်လို ရလာသည်ကို မေြပာ၊ သူလိုချင်တာ ကေတာ့ ဒီဖိုင်အတွက် ေဒါ်လာ တေသာင်းနှစ်ေထာင်သာ၊ ဒီလိုနဲ့ သူ့အထက် အယ်ဒီတာကို တင်ြပလိုက်သည်၊ အယ်ဒီတာ ကေနတဆင့် အီတလီ ဝန်ြကီးချုပ် ဘာလူစကိုနီ ဆီကို ေရာက်သွားေတာ့သည်၊ အေမရိကန်နဲ့ အထူးရင်းနှီးသူ မဟာမိတ်ေတွဆိုေတာ့ အီရန်မှာ အထူးဖျက်အား ေကာင်းတဲ့ လက်နက်ေတွကို အသဲအသန်ရှာေနတဲ့ အေမရိကန်သမ္မတ ေဂျာ့ ဒလျူ ဘုရှ် ဆီကို ထိုဖိုင် အြမန်ေရာက်သွား ေလေတာ့သည်၊ သံသယေတွ ပိုမိုခိုင်မာ လာေလေတာ့သည်၊ အြခား ေထာက်လှမ်းေရးအဖွဲ့ေတွ ဆီကလည်း သတင်းက ရြပီးသား ြဖစ်ေနသည်၊ နဂိုရ်က ရထားတဲ့ သတင်းေတွထဲမှာ ဒီသတင်းက ပိုခိုင်မာေအာင် လုပ်ေပးသလို ြဖစ်သွားေတာ့သည်။
တကယ်ေတာ့ ဒီသတင်းက သတင်းအမှားသာ ြဖစ်သည်၊ မာတီနိုက သက်သက်လူလည် လုပ်ြပီး သတင်းေရာင်းတာ ြဖစ်သည်၊ နိုင်ဂျာသမ္မတ လက်မှတ်ကို တေနရာကေန ကတ်ေကျးနဲ့ကိုက်ြပီး မိတ္တူ ြပန်ဆွဲထားတဲ့ စာချုပ်အတုြကီးသာ၊ ဒါမှမဟုတ်လည်း ရမယ်ရှာေနတဲ့ အေမရိကန်ကို မိတ်ေဆွ အီတလီ က ကူညီလိုက်တာလည်း ြဖစ်နိုင်သည်။
အီရန်ြပည်က လှပတဲ့ ေနတန် လို့ေခါ်တဲ့ ေတာင်တန်းြမို့နားမှာ ေြမေအာက်ဥမှင် တခုရှိသည် အဲဒီဥမှင် အတွင်းမှာေတာ့ လျိူ့ဝှက် တည်ေဆာက်ထားတဲ့ နျူကလီးယား ဓာတ်ေပါင်းဖို တခုရှိေနတယ်လို့ တိကျတဲ့ ေထာက်လှမ်းေရး သတင်းေတွက ဆိုြကတယ်၊ အဲ့ဒီ ဓာတ်ေပါင်းဖို ကေတာ့ အစ္စေရးရဲ့ ဒိုင်မိုနာ ဓာတ်ေပါင်းဖို လိုဘဲ ေြမေအာက်မှာ တည်ထားြပီး၊ အလွယ်တကူ ေဝဟင် ကေန မြမင်နိုင် ဗံုးမြကဲ နိုင်ေအာင်လုပ်ထား ေလသည်၊ ေနတန် ဓာတ်ေပါင်းဖိုက ဘတ်စကတ် ေဘာကွင်းသာသာ အခန်းထဲမှာ စင်ထရယ်ြဖု့(စ်) ၃၀၀၀ တပ်ဆင်ထားြပီး အဲဒီကေန လည်ပတ်ြပီး ယူေရနီယံ ၂၃၅ ကို ဖမ်းယူနိုင်သည်၊ ဒီဇိုင်း ကေတာ့ ေအကျူ ခန်း ၏ ဒီဇိုင်းြဖစ်သည်ဟု ဆိုကာ ေအကျူ ခန်း ကလည်း ဘယ်လို ခိုးလာတာလည်း ဆိုတာ ဇါတ်လမ်းက ရှိြပန်ေသးသည်၊ ဘာဘဲေြပာေြပာ အီရန်ကလည်း ေခသူမဟုတ် ကိုယ်ပိုင် ဒီဇိုင်း အိုင်အာ-တူး ကို စမ်းသပ် ထုတ်လုပ်ထားသည်၊ အဲဒီ အီရန်ရဲ့ ဒီဇိုင်းက ေအကျူ ခန်းရဲ့ ပံုစံထက် ထက်ဝက် ပိုငယ်ြပီး ေလးဆ ပိုထုတ်လုပ်နိုင်အား ရှိသည်ဟု ဆိုသည်၊ ဆံပင်ညှပ်သမား၊ ပန်းပဲဆရာ သားကေန သမ္မတ ြဖစ်လာတဲ့ မာမွတ် အာမက် ဒီနီဂျက် ြကည့်ရတာေတာ့ ကမာ္ဘြကီး ဘာေြပာေြပာ ေအးေအးေဆးေဆးပင်.. စစ်ေဆးမဲ့သူေတွ စစ်ချင်လည်း ြငင်းတဲ့ သူေတွကေတာ့ ြငင်းေနဆဲပင်.. ေနာက်ထပ် နိုင်ငံေတွ အများြကီး ရှိပါေသးသည်၊ တချို့ကေတာ့ နျူကလီးယား ဆိုင်ရာ သေဘာတူညီချက် လက်မှတ် ေရးထိုးထားြကြပီး၊ တချို့ နုိင်ငံေတွကေတာ့ မထိုးထားြက၊ ေနာက်ပိုင်း ရုရှား က နိုင်ငံေတွ ကွဲထွက်သွားြပီး ေနာက်မှာ ေဂျာ်ဂျီယာ၊ ယူကရိန်း စတဲ့ နိုင်ငံေတွက သူ့တို့ ဆီမှာထားတဲ့ နျူကလီးယား လက်နက်ေတွကို ဖျက်သိမ်းြပီး ရုရှားကို ြပန်ပို့ လိုက်ြကရသည်။
အဲ့ဒီ နျူကလီးယား ထိပ်ဖူးေပါင်း ေသာင်းေကျာ်ထဲက တချို့ကို အေမရိကန်ကို ယူေရနီယံ ေလာင်စာ အြဖစ် ေြပာင်းလဲ တင်ပို့ခဲ့ြပီး၊ အဲဒီ ေလာင်စာေတွကို ဓာတ်ေပါင်းဖိုေတွမှာ သံုးကာ အေမရိကန်နိုင်ငံရဲ့ လှျပ်စစ်သံုးစွဲမှု ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ၂၀၁၃ ခုနှစ် အထိ မီးေပး ထားနိုင်သည် တဲ့၊ ဒီေတာ့ မီး ၁၀ခါဖွင့်လှျင် ၂ခါက ရုရှား ကလာတဲ့ နျူကလီးယား ထိပ်ဖူးေတွက ြဖစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်၊ ယခု စာေရးေနရင်း စာေရးသူ မီးဖွင့်တာ ၁၀ခါေလာက်ေတာ့ ရှိေလာက်ြပီ၊ စိတ်ဝင်စားစရာေတွ ဆက်ေရးလှျင် ကမာ္ဘအနှံ့က နျူထိပ်ဖူးေတွ များလာမည် ကမာ္ဘြကီးေပါ်၌ အင်အားြပိုင်ဆိုင်ရာ သံုးေသာ ဘယ်အချိန် ြပီးနိုင်မည် မသိေသာ ယူေရနီယံ ဇာတ်လမ်းကို ဒီမှျသာ ရပ်နား လိုက်ရသည်။
ရန်မျုိး














